به نام خدا
الگوی تدریس پیش سازمان دهنده
پیش سازمان دهنده چیست؟
پسش سازمان دهنده یک مطلب کلی است که پیش از درس مطرح می گردد تا مبحثی را که قرار است آموزش داده شود با مباحث پیشین همان درس مرتبط سازد،و در عین حال برای مباحث بعدی نیز پیوستگی پیدا کند.تا به این ترتیب،یادگیرنده تمام مباحث درس را به صورت یک ساخت شناختی و سازمان یافته یاد بگیرد.
ویژگی های الگوی سازمان دهنده:
این الگو بر اساس نظریه یادگیری معنی دار کلامی تدوین شده است که واضع آن دیوید آزوبل می باشد.
بر طبق این نظریه:
1-مفاهیم موجود در هر درس ساخت ویژه ای را به وجود می آورندکه در مجموع به آنها دانش می گوییم.به عبارت دیگر به مجموعه ای که از اصول،مفاهیم و تعمیم های سازمان یافته ای که فرد قبلا آموخته است ساخت شناختی فرد گفته می شود این ساخت شناختی در هر یک از دانش ها به صورت یک هرم فرضی درست شده است که در آن کلی ترین مفاهیم و مسائل در رأس هرم قرار دارند و مطالبی که از کلیت کمتری برخوردارند در میانه هرم و اطلاعات جزیی نیز در قاعده هرم قرار گرفته اند.
2-با توجه به موارد بالا در هر رشته از علوم هر یک از افراد دارای ساخت شناختی هستند که ممکن است با ساخت شناختی دیگران متفاوت هم باشندو مطلب جدید باید با مطالب قبلی در ارتباط باشد.
3-به عقیده آزوبل وقتی مفهوم معادل با مفاهیمی باشد که از پیش در ساخت شناختی وجود دارد،آن مفهوم معنی دار است.
مراحل اجرای روش تدریس پیش سازمان دهنده
1-ارائه پیش سازمان دهنده:در این مرحله معلم ابتدا هدف یا اهداف درس را معین می کند،سپس پیش سازمان دهنده را عرضه می کند و با ذکر مثال به روش موجود و جدید اشاره می کند و در کل زمینه ای برای دریاقت اطلاعات ایجاد می کند.
2-ارائه مطالب درسی:در یان مرحله مطالب مندرج در کتاب درسی یا مطالبی که از سوی معلم تدارک شده است به دانش آموزان ارائه می شود،و تلاش میگردد انگیزه ای را که در مرحله نخست برای پیگیری درس ایجاد شده است حفظ گردد.همچنین روابط منطقی در گفته ها و مطالب درسی در نظر گرفته شود.
3-استحکام بخشیدن سازمان یا ساخت شناختی:در این مرحله تلاش می گردد تا آنچه در مرحله دوم ارائه شده است در سازمان شناختی به خوبی جا بگیرد این کار با استفاده از روش های خاص صورت می گیرد یکی از آنها فعال کردن دانش آموزان برای قیاس کردن و دیگری تفکر انتقادی است.
محاسن استفاده از الگوی پیش سازمان دهنده
1-ایجاد انگیزه درونی و احساس رضایت مندی در فراگیران
2-بالارفتن توان حل مسئله
3-ارائه مطالب به تدریج و زمان بندی شده توسط معلم
4-پیشرفت در محتوای برنامه درسی